".. หนังสือเล่มนี้จึงเป็นบทวิเคราะห์งานเขียนพื้นเมืองประเภทพงศาวดาร ตำนานรัฐ และตำนานท้องถิ่นของชาวมลายู .."
“บุหงารายา : ประวัติศาสตร์จากคำบอกเล่าของชาวมลายู” หนังสือที่มี “ชุลีพร วิรุณหะ” รองศาสตราจารย์ ภาควิชาประวัติศาสตร์ คณะอักษรศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร เป็นผู้เขียน
หนังสือเล่มนี้ได้รับรางวัล ทีทีเอฟ (โตโยต้า ไทยแลนด์ ฟาวน์เดชั่น) อวอร์ด สาขาสังคมศาสตร์ ประจำปี 2553 โดยมูลนิธิโตโยต้าประเทศไทยและมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
พิมพ์ครั้งแรกเมื่อปี 2551 นำมาพิมพ์ครั้งที่ 2 เมื่อปี 2553 หลังจากได้รับรางวัล โดยไม่ได้ปรับเปลี่ยนเนื้อหา เพียงแต่ปรับปรุงสำนวนภาษาและแก้ไขข้อผิดพลาด จัดจำหน่ายโดยศูนย์หนังสือจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ราคา 200 บาท
อ.ชุลีพรเขียนในคำนำถึงแรงบันดาลใจในการเขียน “บุหงารายา : ประวัติศาสตร์จากคำบอกเล่าของชาวมลายู” ไว้ว่า มาจากความต้องการที่จะทำให้คนไทยรับรู้ประวัติศาสตร์ของประเทศเพื่อนบ้านจากปากคำเจ้าของเรื่อง เพื่อเปิดโอกาสให้ผู้อ่านได้ทำความเข้าใจความสัมพันธ์ไทย-มลายูจากมุมมองและจุดยืนของอีกฝ่าย
นอกจากนี้ ยังเกิดจากความอยากรู้อยากเข้าใจว่า ชาวมลายูมองประวัติศาสตร์หรือการบันทึกอดีตของเขาอย่างไร
หนังสือเล่มนี้จึงเป็นบทวิเคราะห์งานเขียนพื้นเมืองประเภทพงศาวดาร ตำนานรัฐ และตำนานท้องถิ่นของชาวมลายู ซึ่ง อ.ชุลีพรเลือกชิ้นสำคัญมา 5 เรื่อง จนเป็นที่มาของบทต่างๆใน “บุหงารายา” ดังนี้
ซจาเราะห์ มลายู จากศรีวิชัยถึงมะละกา แนวคิดเกี่ยวกับความสืบเนื่องของรัฐและราชวงศ์
ตุห์ฟัต อัล-นาฟีส์ “ของขวัญอันล้ำค่า” จากอาณาจักรยะโฮร์
ฮิกายัต อับดุลเลาะห์ “โลกเก่ากำลังจะผ่านไป โลกใหม่กำลังก้าวเข้ามา” ยะโฮร์และสิงคโปร์ในต้นคริสต์ศตวรรษที่ 19
ฮิกายัต ปัตตานี ปัตตานีกับสยามในสมัยอยุธยา : บทพิสูจน์มิตรแท้หรือศัตรูถาวร
ฮิกายัต มรง มหาวังสา ความสัมพันธ์สยาม-มลายูในมิติวัฒนธรรม
ปิดท้ายด้วยผลสรุปของการศึกษาเปรียบเทียบงานทั้ง 5 ชิ้นข้างต้น
กว่าจะมาเป็นหนังสือเล่มนี้ อ.ชุลีพรได้ศึกษาค้นคว้ามาอย่างต่อเนื่องตลอดสองทศวรรษ และก็หวังว่า “บุหงารายา : ประวัติศาสตร์จากคำบอกเล่าของชาวมลายู” จะเป็นประโยชน์ต่อผู้ที่สนใจศึกษาประวัติศาสตร์ดินแดนต่างๆบนคาบสมุทรมลายูและหมู่เกาะอินโดนีเซีย โดยเฉพาะประเทศมาเลเซีย
และเป็นประโยชน์ต่อผู้อ่านทั่วไปที่ประสงค์จะทำความรู้จักชาวมลายูและมุมมองต่ออดีตของคนเหล่านั้นให้มากยิ่งขึ้น...
------------------------------------
