".. เนื้อหาภายในชี้ให้เห็นว่า ระบบการศึกษาไทยมีส่วนอย่างไรในการปลูกฝังเรื่องชาตินิยม ซึ่งพัฒนามาตั้งแต่การสร้าง "ชีวประวัติของชาติ" ในสมัยรัชกาลที่ 4 .."
"ชาตินิยมในแบบเรียนไทย" หนังสือที่มี อ.สุเนตร ชุตินธรานนท์ และคณะ เป็นผู้เขียน
สำหรับ อ.สุเนตร ชุตินธรานนท์ นั้นเป็นผู้อำนวยการสถาบันเอเชียศึกษา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ผู้ให้ข้อมูลทางประวัติศาสตร์แด่หม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม ยุคล ในการสร้างภาพยนตร์เรื่องสุริโยไท และตำนานสมเด็จพระนเรศวรมหาราช
หนังสือเล่มนี้พิมพ์ครั้งแรกเมื่อเดือนเมษายน 2552 โดยสำนักพิมพ์มติชน ความหนา 268 หน้า ราคา 240 บาท มีกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.)เป็นผู้สนับสนุนการวิจัย
เนื้อหาภายในชี้ให้เห็นว่า ระบบการศึกษาไทยมีส่วนอย่างไรในการปลูกฝังเรื่องชาตินิยม ซึ่งพัฒนามาตั้งแต่การสร้าง "ชีวประวัติของชาติ" ในสมัยรัชกาลที่ 4 ซึ่งกำหนดภาพลักษณ์ประเทศเพื่อนบ้านของไทยในด้านลบ ต่อเนื่องมาจนถึงช่วงปี 2470-2480 และจนถึงปัจจุบัน
ไล่เรียงมาในบทต่างๆ ตั้งแต่บทนำ, "อุษาคเนย์ : พลวัตการรับรู้จากอดีตถึงปัจจุบัน" มี อ.สุเนตรและรัตนพร พวงพัฒน์ นักวิชาการอิสระ เป็นผู้เขียน ที่ชี้ให้เห็นว่า ลัทธิชาตินิยมมีส่วนสำคัญในการสร้างจิตสำนึกที่เป็นอันหนึ่งอันเดียวกันของคนในรัฐและทำให้เกิดจิตสำนึกว่ามีประเทศรอบข้างที่อาจก่อให้เกิดปัญหาได้
"พม่าในแบบเรียนของไทย" มี อ.นิตยาภรณ์ พรมปัญญา โครงการเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และ อ.มาโนช พรหมปัญโญ คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยสยาม เป็นผู้เขียน ทำให้เห็นว่า คนไทยมีองค์ความรู้เกี่ยวกับพม่าจำกัดอยู่แต่เรื่องของการเป็นศัตรูกัน
"ลาวในแบบเรียนของไทย" มี อ.กรกิต ชุ่มกรานต์ คณะศิลปศาสตร์และวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์ เป็นผู้เขียน อธิบายให้เห็นว่า ลักษณะการรับรู้เกี่ยวกับลาวในแบบเรียนของไทยนั้นจะมีลักษณะว่า ลาวมีสถานะต่ำกว่าไทย
"กัมพูชาในแบบเรียนของไทย" มี อ.ธิบดี บัวคำศรี คณะสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ เป็นผู้เขียน และ "มาเลเซียในแบบเรียนของไทย" มีชปา จิตต์ประทุม นักวิจัยสถาบันเอเชียศึกษา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เป็นผู้เขียน
บทส่งท้ายของหนังสือเล่มนี้ระบุไว้ว่า "หนังสือเล่มนี้มุ่งตีแผ่ให้เห็นปัญหาในสังคมไทยว่าด้วยระดับความรู้ ทัศนคติ และความเข้าใจที่สังคมไทยมีต่อประเทศรอบข้างในอุษาคเนย์
ผลการศึกษา ซึ่งนำมาเขียนไว้ในหนังสือเล่มนี้ ชี้ให้เห็นว่า ขณะนี้เกิดช่องว่างระหว่างองค์ความรู้กับอุษาคเนย์ในโลกของความเป็นจริง ซึ่งเป็นอุปสรรคต่อการพัฒนาความสัมพันธ์ในภาคประชาชน
ลองอ่าน "ชาตินิยมในแบบเรียนไทย" แล้ว น่าจะช่วยปรับทัศนคติที่คนไทยมีต่อประเทศรอบข้างได้มาก และหากมีผลจนถึงขั้นปรับหลักสูตรที่ใช้ในการสอน ก็จะเป็นเรื่องที่ดีมากๆ..
----------------
หมายเหตุ - ตีพิมพ์ครั้งแรก ใน คอลัมน์ รหัสหนังสือ หนังสือพิมพ์มติชนรายวัน ฉบับวันอาทิตย์ที่ ๑๙ กรกฎาคม ๒๕๕๒
